Into the blizzard.

You find yourself stranded during a heavy blizzard, in a town far away from home. It's dark, since the streetlights do little to overcome the thick torrent of heavy snow. Your phone is dead. The streets are deserted with no taxi or bus in sight. As you stagger along the snow covered footpath, with you eyes closed tightly to avoid the stinging bombardment of crystals against your face, your suddenly realize that you're right on the street next to where someone whom you know lives. Unfortunately this someone is no other than your lifelong, bitter enemy, and you know they feel the same way. You open one eye and see that the lights in the house are on, glowing with a warm and welcoming glow. You make a life changing decision and with great effort literally crawl up the icy steps toward the door. Then just as you lift your hand to knock, and brace yourself to bear all the humiliation and loss of dignity that will surely accompany the act of turning for help from the last person in the world that you would ever consider talking to, you suddenly recall another thing about them. They hate cats! You turn away from the door and decide to push on.

Cognitive dissonance and belief revision in perilous political discourse.

This is only a free rumination on one aspect of the role that cognitive dissonance plays in political belief revision, with particular attention to the role of perceived self-image.

We need look no further than the comments sections beneath a random sample of online articles or videos that contain overt political content, to realize that public political discourse is—more often than not—far from polite and respectful. Tendentious rhetoric and insults are common there. And no one is spared—even those who have (naively enough) found themselves attempting the conversation with a genuinely open mind about having their own views revised if a good argument that challenges them presented itself. This phenomenon is most pronounced in cases where clearly identifiable, dichotomous for/against positions are present. Now I'll sketch out how cognitive dissonance regarding perceived self-image can hinder belief revision, in particular how it can lead to a tendency of entrenching one's views—even those that have been previously held only tentatively. Central to this dissonance is the contribution of unpleasant experiences acquired from engaging in careless political discourse with anonymous others.

Here I focus on that entrenchment being precisely the result of cognitive dissonance rather than a rational process. One needs to look no further than the aforementioned discourse space, to find people engaging in disingenuous rhetoric or contemptuous criticism, which often escalate to outright insults. The insults in most cases center around the following personal attributes: knowledge, cognitive faculties, and moral integrity. It's safe to assume that most people don't ascribe to a self-image as described by such disingenuous criticism or outright pejorative combinations of epithets aimed at the aforementioned personal attributes. That is, people prefer to think of themselves as not being completely ignorant, especially when speaking out on issues that matter to them; also, unless a medical diagnosis states otherwise, they prefer to think of themselves as not being in any way cognitively impaired; and finally they prefer to think of their beliefs as not being morally questionable. So by making the occasional error of engaging in discussions on unmoderated forums, where trolls abound and where other interlocutors often display no more conversational etiquette than trolls, one puts one's self-image at peril, and as a result gathers painful resentment toward "the other side" over time.

As a consequence one will tend to become more entrenched in one's beliefs. Why? Because changing one's view (in cases of issues with clear-cut for/against positions) would almost amount to agreeing with those who had previously expressed contradictory views to one's own regarding their self-image. But this is unacceptable (to most), as it would be treading very closely to tacitly condoning views that contradict one's self-image. After all, conceding that someone who holds such contradictory views can be right about some things—in particular those things that prompted them to make a contradictory judgement regarding others' self-image—is not too far from saying that they may also be right about that very judgement. Or to put it another way, if someone is right about some things, then their judgement about those who fail to see those things as right may very well also be right. Mental discomfort resulting from such doubt is an instance of cognitive dissonance.

Generally, conceding to the correctness of a view previously held as incorrect may indeed prompt many to consider revising their self-image—there's an implication of certain unfitness of some of the aforementioned personal attributes—after all, how could one have been wrong for so long? In this case however the inclination to revise one's belief is additionally hindered because it entails agreeing with people who explicitly hold contradictory views regarding one's self-image. Hence the strong inclination to escape this cognitive dissonance, resulting in a tendency to (irrationally) stick with one's original position/view. Indeed, seeing the degree of emotional engagement in political discourse that people display, would make one think that it's not the broader issues that are being defended but something more personal.

MÓJ PRZYJACIEL PAWIAN

Odnalazłem fragmenty moich dawnych prób pisania dla dzieci, z circa 2004.

Wszystko zaczęło się od zeszłorocznego wyjazdu na działkę. Lało przez całe dwa tygodnie przez co Leon zostawał sam w domku letniskowym podczas gdy jego rodzice zbierali jabłka i śliwki w sadzie. Tata po każdym powrocie mówił że jeśli nie zebrałoby się tych owoców to przy tej pogodzie sad zamieniłby się w gigantyczną misę kompotu jabłkowo-śliwkowego. Leon na początku nie uważał że taka ogromna misa kompotu byłaby czymś złym, ale po dłuższym zastanowieniu stwierdził że nie ma wystarczającej ilości słoi i butelek aby ten kompot rozlać i w końcu że taką ilość kompotu mógłby chyba tylko wypić jakiś wielkolud albo smok. Niestety okolicy działki nie mieszkał ani żaden smok ani wielkolud, więc Leon stwierdził w końcu, że rzeczywiście rodzice mają rację zbierając opadłe owoce.

I właśnie tego trzeciego jakże nudnego poranka, podczas gdy Leon przeglądał po raz już chyba piąty jedyną książkę w domku, którą była „Historia Naturalna”, pojawił się ów gość. Był to nie mniej i nie więcej pawian we własnej osobie, a właściwie we własnej sierści. Siedział sobie jak gdyby nigdy nic w fotelu i łypał dyskretnie na chłopca swoimi małymi ślepiami. Pewnie myślał że nikt nie zauważył jego pojawienia się. Zuchwalec. Jak można tak po prostu pojawić się z nikąd bez zapowiedzenia? Leon nie omieszkał uświadomić tego pawianowi: „Trzeba było przynajmniej zadzwonić, jeśli nie na domowy telefon to na komórkę mamy, a jak już tak to przynajmniej powinno się powiedzieć dzień dobry.” Jak się okazało pawian był nie tylko impertynentem ale i niemową.

Mimo nienajlepszego zachowania Pawiana, Leon postanowił zainteresować go „Historią Naturalną”. Nietrudno się domyśleć że książka bardzo się gościowi spodobała; prawie przez cały czas przesiedział na oparciu fotela podskakując z wrażenia przy każdej kolejnej fotografii. Uśmiechał się dosłownie od ucha do ucha, i właśnie przy tych szerokich uśmiechach Leon zauważył, że jego gość zaniedbuje nie tylko maniery, ale i też higienę osobistą, a właściwie małpią.

Pawian zupełnie nie proszony wpakował się do samochodu, gdy nadszedł czas powrotu do domu. Leon nie protestował – przynajmniej nie było nudno. Ciekawe że rodzice w ogóle nie zwracali uwagi na dodatkowego pasażera; „To nawet lepiej” pomyślał Leon zadowolony z faktu że nie musi tłumaczyć rodzicom okoliczności pojawienia się pawiana.  C.D.N.

Postanowiłem poprosić Chat GTP 4 aby dopisał kolejna opowiastkę o Leonie i Pawianie. Wynik jest mniej satysfakcjonujący niż się spodziewałem, mimo tego że podobny eksperyment w przypadku opowiadania Immoral trip wypadł znacznie lepiej.

PROMPT: Mam pomysł na serię opowiastek o Leonie i jego wyobrażonym przyjacielu (pawianie). Napisałem już pierwszą, wstępna opowiastkę, gdzie poznajemy głównych bohaterów. Jest to pewnego rodzaju pilot. Chcę abyś napisał kolejną część -- czyli kolejna opowiastkę. Może tym razem rozgrywającą się w domu lub przedszkolu. Nie było to jeszcze powiedziane, ale Leon ma około pięciu lat. Oczywiście chciałbym aby było to zrobione w tym samym stylu i konwencji -- dziecinne przemyślenia i obserwacje Leona oraz ciekawe zachowania pawiana, no i aby była tej samej długości co pierwsza. Puść wodze wyobraźni!

Chat GTP 4:

Leon i pawian w przedszkolu

Leon uwielbiał chodzić do przedszkola. Lubił rysować, śpiewać piosenki i bawić się z rówieśnikami. Jednak pewnego ranka, gdy mama pomagała mu ubrać się i przygotować do wyjścia, Leon poczuł, że ten dzień będzie nieco inny. Zauważył bowiem, że jego wyobrażony przyjaciel, pawian, również wydaje się być w doskonałym nastroju i z niecierpliwością czeka, by pójść z nim do przedszkola.

Do przedszkola chodziło wiele dzieci i każde z nich miało własne małe zwariowane pomysły. Jednak pawian był czymś zupełnie wyjątkowym. Oczywiście tylko Leon go widział, ale to nie przeszkadzało mu w zabawie z innymi.

Kiedy nauczycielka poprosiła dzieci, aby narysowały swoich ulubionych przyjaciół, Leon postanowił namalować pawiana. Jego rysunek odznaczał się żywymi kolorami i dokładnymi szczegółami - od szerokiego uśmiechu pawiana po każdy włos na jego futrze. Kiedy przyszedł czas na prezentację rysunków, Leon z dumą opowiadał o swoim wyjątkowym przyjacielu. Dzieciaki były zafascynowane i chciały wiedzieć więcej.

Na przerwie w ogrodzie przedszkolnym, Leon opowiadał innym dzieciom o przygodach z pawianem. Jak przyszedł do niego na działkę, jak wspólnie przeglądali książkę i jak wsiadł do samochodu, wracając do domu. Wszyscy słuchali z otwartymi ustami.

Pawian, z zachwytem obserwując dzieci, postanowił zasugerować Leonowi nową zabawę. Wykorzystując gałęzie drzewa jako liany, podskakiwał z jednej na drugą, udając tarzającego się małpę w dżungli. Leon natychmiast dołączył do niego, a reszta dzieci śmiała się i klaskała w dłonie.

Po powrocie do domu, Leon miał mnóstwo historii do opowiedzenia rodzicom. O tym, jak wspaniale bawił się w przedszkolu z pawianem i jak wszyscy byli zafascynowani jego wyimaginowanym przyjacielem. A pawian? Siedział sobie spokojnie na fotelu w pokoju Leona, ciesząc się kolejnym dniem pełnym przygód.

Zachód słońca oznaczał koniec dnia, ale dla Leona i pawiana była to tylko kolejna strona w ich nieskończonej książce pełnej cudownych chwil. C.D.N.

There is no distinction without similarity.

Moreover, it seems that there even can't be a distinction without similarity. For it's impossible to distinguish any two objects without both of them being at least similar in the sense of being objects of consideration in the first place (or just objects, existent or not, for that matter)---that being their necessary condition (similarity) for comparability and hence distinction. This gives similarity a foundational character. The converse need not be true however, since in order to consider a single object as identical (maximally similar) to itself it doesn't seem obvious that one needs to resort to the consideration of it being distinct from anything else. The immediate corollary of this, if not a mere reformulation, is that there are no absolutely distinct (absolutely independent) things (there, the proof is in the formulation itself---things!). If this is true, then absolutely everything is similar in one way or another and as such admits to a similarity analysis. And there don't seem to be any paradoxes at the limits either, since even any totality of things (even the Russel set) is similar to itself, as is nothing, for that matter. Even everything and nothing are similar in the sense of belonging to the same ontological category. So the only questions to which much ontological inquiry reduces are "in what manner are things similar?" and "to what extent are they similar?"

What causes the heuristic 'if you're not with us, then you're against us' so persistent? Rumination on some discourse leaden reasons that lead to polarization of political views.

One of the reasons that (general) political view declarations are important, and persist, is because they play a key role in aiding the interpretation of what is being said. Of course what is said, often strongly implies such a declaration, but not always; that's why it becomes useful to declare "what side one is on", even when one wishes to remain neutral (until one's understanding of the issue at hand has matured), unless one is prepared to have their utterances treated with suspicion. This is a more general phenomenon, not only restricted to political views, but I believe that politics makes the phenomenon more pronounced. Much more could be said about this, but here I'll just give an example, which illustrates the idea. I will use an abstract example (to avoid the risk of creating a distraction).

Let the context be one where there is a stark divide in views regarding some issue in it. Now, say there's a proposition 'A' that expresses an attitude regarding that issue in the mentioned context. That is, some would think, and feel very strongly that A, whereas others would think, and feel very strongly that not A.

EXAMPLE 1
Person 1: "A"
Undeclared: "Of course"

EXAMPLE 2
Person 1: "Not A"
Undeclared: "Of course"

In both cases, it's very likely that Person 1 (or person 2) will inquire "what do you mean?" And why are they doing this? Was the Undeclared's statement not clear enough? It was, but coming from an Undeclared it may be taken as meaning the opposite of what it says, e.g. being a sarcastic remark; the existence of such remarks, being common where political views clash, adds to the ambiguity of the actual intended content of undeclared's statements. The degree of this phenomenon, I suspect, would be a function of the context's scope, i.e. given some context, what is the extent of the Undeclared's lack of declaration.

Needless to say, this leaves those who wish to maintain neutrality (which is more often than not the wise attitude, I believe) in an uncomfortable position of their opinions being either notoriously misunderstood or treated with suspicion, so there exists a pressure to declare oneself politically, even if one is neutral. In a "war of words", which often is the form of political discourse outside of echo chambers, being declared facilitates unpacking the non-explicit, intended content of the actual statements that are made. So enhancing one's clarity is a tempting reward for the mere cost of an instrumental declaration (even when it is inconsistent with one's actual view). Consequently, this mechanism inadvertently facilitates the proliferation and sustainment of extreme views, at the cost of the more balanced ones.

Bracia

Bajeczka kórą wymyśliłem lata temu (w 2003!)---wersja tekstowa poniżej nie byłaby możliwa bez udziału i zdolności literackich przyjaciela, Jerzego Rybińskiego, alias 'Stryjaga'.

BRACIA

Pewnego razu, w pewnym miejscu świata,
Brat Duży przybywa do Wielkiego Brata
I prośbę przedstawia chyląc się mu do nóg
By ten w kwestii wzrostu Dużemu dopomógł
- zechciał bratu nadać kilkanaście cali…
by się podzielił…by ciut użyczył
Duży by tego bardzo sobie życzył.

Wielkiemu mimo zdziwienia koncept nagły się jawi,
Tedy tając obawę czy Duży to strawi rzecze:
- „Nie tylko wzrost mój jest wielki przecie…
Z miłości do was, co chcecie zrobię…
Zatem postawcie sobie na głowie
Ten dzban wysmukły…o tam stojący
Lecz uważajcie, aby niechcący nie zbić!”

„Dzięki niemu bowiem…od Dużych większy o łokieć,
z Wielkimi się zrównacie.
- Wniosek z tego drogi bracie,
bez ochyby się znajdziecie
w gronie Wielkich – w Wielkim Świecie.”

Duży Wielkiego dobrocią wzruszony,
z wdzięcznością pyta:
- Co ze swej strony mógłby dla brata czynić w odpłacie?
Wielki odpowie:
„Mój drogi bracie, ja bym zaledwie o drobiazg Cię prosił,
abyś codziennie mi wodę przynosił.”

A valuable lesson.

Mother to child---'If you learn how to tell the time from an analogue clock by the end of the week, you shall be rewarded'. Within a week the child returns, demonstrating mastery in the ability of telling the time from a clock, and reminds the mother about the reward that was promised. 'You have already received your reward'---answeres the mother.